De culturele waarde van de Palestijnse maftoulcouscous
In Jericho, waar de zon het landschap goud kleurt en families al generaties lang leven van het land, rolt Shadia Farawla met haar handen kleine korrels maftoul. Achter elke beweging schuilt een verhaal van traditie, veerkracht en verbondenheid. Voor Shadia is maftoul veel meer dan een gerecht. Het is een levend erfgoed dat vrouwen, families en gemeenschappen samenbrengt.
In Jericho, waar de zon het landschap goud kleurt en families al generaties lang leven van het land, rolt Shadia Farawla met haar handen kleine korrels maftoul. Achter elke beweging schuilt een verhaal van traditie, veerkracht en verbondenheid. Voor Shadia is maftoul veel meer dan een gerecht. Het is een levend erfgoed dat vrouwen, families en gemeenschappen samenbrengt.
“Maftoul is niet zomaar werk voor mij,” vertelt ze. “Het is een ambacht dat ons waardigheid en inkomen geeft.”
Van een klein begin tot een collectieve impact
Al sinds 2008 maakt Shadia deel uit van een vrouwencoöperatie die traditionele Palestijnse maftoul produceert. Wat begon met een kleine groep van tien vrouwen, groeide uit tot een duurzaam project dat vandaag, via de samenwerking met de ngo PARC en haar handelspoot Al Reef, zelfs internationale markten bereikt. Die groei kwam er niet vanzelf. Ze werd opgebouwd met doorzettingsvermogen, samenwerking en een diep geloof in de waarde van lokaal vakmanschap.
Maftoul om te vertragen, verbinden en feesten
Wanneer er maftoul wordt gemaakt, verzamelt de hele familie zich rond de grote schalen. Grove en fijne bloem worden met de hand gerold tot kleine korrels. De geur van olijfolie, koriander, komijn en traditionele kruiden vult de ruimte, terwijl verhalen en herinneringen worden gedeeld.
De centrale rol van vrouwen is inherent aan het maakproces van maftoul. In Palestina zijn het vaak vrouwen die culinaire tradities bewaren en doorgeven van generatie op generatie. Via voedsel beschermen zij niet alleen recepten, maar ook herinneringen, identiteit en cultuur. Dat geldt in het bijzonder voor maftoul, een gerecht dat onlosmakelijk verbonden is met Palestijnse gastvrijheid.
“Maar het is geen gerecht dat je elke dag maakt,” zegt Shadia. “Het hoort bij speciale momenten en seizoenen.” Maftoul wordt geserveerd tijdens huwelijken, bij de geboorte van een kind en tijdens bijeenkomsten waarop families samenkomen om geliefden te herdenken. Wie maftoul eet, proeft niet alleen kruiden en olijfolie, maar ook geschiedenis.
Biologisch loont
Voor Shadia betekent maftoul ook economische onafhankelijkheid. In moeilijke omstandigheden – en die zijn er helaas ten over in de Westelijke Jordaanoever – biedt het werk een stabiel inkomen voor haar en de andere vrouwen van de coöperatie. De overstap naar biologische productie versterkte bovendien hun positie. Hun maftoul wordt zonder chemicaliën geproduceerd en vindt steeds vaker zijn weg naar internationale markten, waar de vraag naar biologische en fairtradeproducten groeit.
Voor Shadia blijft vooral de emotionele waarde het belangrijkst.
“Maftoul heeft een speciale plaats in mijn hart,” vertelt ze. “Het herinnert me aan onze voorouders en brengt me altijd terug naar vroeger.”